Normal 0 21 false false false MicrosoftInternetExplorer4 İnsanların en çok ilgilendikleri konulardan biri de sağlıklarıdır. Bunu göz önüne alarak medya organları sağlık konularından da çok bahseder; halkı sağlık ile ilgili konularda bilgilendiren çeşitli neşriyat yapılır.

Ancak, bu neşriyat genelde yabancı kaynaklara dayalı olduğu için, dinî olmayan (lâdinî) bir bakış açısıyla meselelere bakılır.

Meselâ, modern batı tıbbında kalp sağlığından bahsedilirken, kırmızı şarabın içindeki resveratrol adı verilmiş bir maddenin kalp sağlığı için faydalı olduğu söylenir. Bu bilgileri öğrenen ve İslâm dininde şarabın kesin yasaklığını da hafife alan çok kişi, güya sağlıkları için akşam yemeklerinde şarap içerler. Halbuki, siyah üzüm çekirdeğinde resveratrol maddesi, kırmızı şaraptakinden çok daha fazladır, bunun yanında çok güçlü antioksidan maddeleri de ihtiva eder, baharatçılarda satılır ve pahalı da değildir.

İslâm dini, batı tıbbının bize şarabın deva olabileceği ile ilgili bu söylediklerinin aksini söylüyor. Peygamberimize şarabı deva için içtiğini söyleyen bir adama Peygamberimiz (s.a.s.): “O deva değil, derttir.” demiştir.

Bütün alkollü içkiler, Kur’an’da açıkça yasaklanmış olan şarabın haramlığından fıkıh âlimlerinin kıyas yapmaları ile haramdır. Şaraptan başka hiçbir şeyin deva veremeyeceği hayatî bir tehlike olsa, ancak o tehlikeyi giderebilecek zaruret miktarını aşmamak üzere şarabın içilmesine cevaz vardır. Meselâ bir insan çölde susuzluktan ölecek hale gelse ve şaraptan başka içecek hiç birşey yoksa, onu ölmekten kurtaracak kadar şarap içmesine dinî müsaade vardır, zaruret miktarını aşanı gene haramdır.

Bunun gibi katî bir hayatî zaruret olmadan, “Kalp hastalığına iyi gelirmiş” diyerek şarap içmek de, haramdır.

*

Değil keyif verici alkollü bir içecek olan şarabı deva niyetiyle içmek, ilaçların terkibinin, kapsullerinin bile, İslâmın yenilmesi ve içilmesi yasaklanmış maddelerden olmaması gerekir. Meselâ: İlaç sanayiinde “zarf”ı (kabı) jelatin, “mazrûf”u (kabının içindeki) balık yağı veya başka bir ilaç olan İngilizce “softgel” denilen kapsüller vardır. Evvelce, eczanelerde balıkyağı, şişelerde sıvı şeklinde satılır ve şurup şeklindeki ilaçlar gibi, şişeden kaşığa (ölçeğine) dökülerek kullanılırdı. İlaç teknolojisindeki ilerleme ile, ağır tadlı ve hoş olmayan kokulu balıkyağı, belli ölçekte, jelatin kapsül içinde ambalajlanmış hale getirildi. Bu haliyle, ağır tadını ve hoş olmayan kokusunu hissetmeden, balıkyağını hap gibi yutabilmek mümkün oldu.

Ancak, sadece mazrûfunun balıkyağı (veya başka bir ilaç) oluşuna odaklanıp, onun kabı olan ve onunla birlikte yutulan zarfının mahiyetine kayıtsız kalmak, bir Müslüman için hata olur.

Balıkyağı ve başka bazı ilaçların zarfı olarak kullanılan jelatin, İslâm şeriatına göre “helal” kabul edilebilecek cinsten (helal sertifikalı) değilse, haramdır ve yutulmamalıdır. Çünki, başlıca domuz deri ve kemiğinden veya İslâm şeriatına göre boğazlanmış (zebiha) olmayan, leş sayılan, domuz dışındaki hayvanların deri ve kemiğinden mamuldür.

Bazı İslâm ülkelerinin talebiyle, sığır jelatini de yapılmaktadır. Fakat, kemik ve derisinden jelatin elde edilecek sığırların İslâm şeriatına göre boğazlanmış olmaktan başka, kan veya başka bir hayvanın eti ile beslenmemiş, bazı maksatlarla hormon verilmemiş olması da lâzımdır.

Jelatin; yoğurtçulukta, peynircilikte, pastacılıkta, şekerlemecilikte, et ürünlerinin muhafazasında, margarincilikte, kozmetikte, ilaç sektöründe yaygın bir kullanım göstermektedir.

Halkımız, helal jelatin konusunda bilinçli olmadığından, “Omega-3 yağ asidi (veya başka ilaç) alıyorum.” diye onun kabı olan jelatin kapsülünü de birlikte bilinçsizce yutuyor! Yuttuğu jelatin kapsülün (bilhassa, kapsüller eğer gayrimüslim ülkelerden ithal malı ise), çok büyük bir ihtimalle haram menşeli jelatinden olabileceğinden habersiz bulunuyor, bilse de “İlaç olarak alıyorum.” diye dinimizin yasağına önem vermeyebiliyor.

Bu durumda, ne yapılması lâzımdır?
1 – Ya, bu jelatin kapsüllü ilaçlar, haram jelatinden olan zarfı sebebiyle hiç yutulmamalıdır;
2 – Veya, jelatin kapsülü iğne ile delinip iyice sıkılarak, içindeki (mazrûfu) madde sulu yemeklere, salata vs ye boşaltıldıktan sonra, jelatinden olan zarfın kendisi çöpe atılmalıdır.

*

“-Jelatin kapsüllü ilaçlara ve balıkyağına, temasta kaldığı haram jelatin maddesi bulaşmış ve onları da haram hale getirmiş olamaz mı?”

şeklinde bir soru da akla gelebilir. Fakat bu soru, aslında bir vehim olmaktan ileri gidemez. Çünkü, yıllarca durduğu halde böyle ilaçların ve balıkyağı kapsüllerinin delinmeden veya dağılmadan ayni stabil halini muhafaza etmesi, jelatin kapsülle onun içindeki ilaçlar veya balıkyağı arasında ne fiziksel ne de kimyasal, karşılıklı bir etkileşimin olmadığını gösterir. Jelatinin fiziksel ve kimyasal özelliklerine dair literatür bilgileri de bunu teyid eder.

Jelatin; sıcak su, gliserin ve asetik asit içinde çözünebilir. Organik çözücülerde çözünmez. Jelatin kapsül zamanla delinmiyor veya dağılmıyorsa, içindeki ilaç veya balıkyağı jelatinle temas halindeyken, zarf ve mazrûfu her ikisi de, aslî bileşimlerini muhafaza ediyorlar demektir.
Balıkyağı ile onun içinde bulunduğu jelatin kapsülü göz önüne alındığında da, balıkyağı akışkan ve sıvı, onun kabı olan jelatin kapsülü ise oda sıcaklığında akışkanlık özelliği bulunmayan, toz halinde de olmayan yekpare bir katı olduğu için balıkyağı, içinde bulunduğu jelatin kapsülün temas yüzeyinde kısmen tutulur; fakat kapsülün jelatini, balıkyağıyla temas yüzeyinde balıkyağı tarafından tutulmaz ve birbirlerinden ayrıldıklarında, helal olan balıkyağı, jelatin kabından “haram bulaşmış” hale gelmez.

*

Pek çok üründe katkı maddesi olarak kullanılan E441- Jelatin (Gelatin), başta domuz olmak üzere büyük ekseriyetle dinimizce helal olmayan hayvanların deri ve kemiklerinden üretilmektedir. Bugün dünya üzerinde yılda 380 000 ton jelatin tüketilmektedir. Türkiye’nin yıllık tüketimi ise, 2007 yılı için, 4000 ton civarındadır ve tüketim, her yıl için %8-10 arasında artış göstermektedir. Türkiye’nin bu tüketiminin tamamı, ithal yolu ile karşılanmaktadır.