EURONUR ÖZEL

Mutluluk Kitabından 1 Hece

Özel Makale / mutlu

Beydeba, Kelile ve Dimne isimli eserinde mutluluğu yakalamanın sırlarını konuşurken beş özellikten bahsetmektedir. Bu beş özelliğe sahip olanın muhtaç duruma düşmeyeceği, gurbette yalnız kalmayacağı, uzakların ona yakın olacağı, geçimini rahat sağlayacağı ve bunları yaşamaya devam ettikçe iyi dostlar kazanacağını ifade etmektedir. Bu beş özelliği de şöyle sıralamaktadır:

Mutluluğun Beş Şartı

  1. Kimseyi kırmamak.

  2. Terbiyeli olmak.

  3. Şüphe ve ithamdan uzak yaşamak.

  4. İyi ahlak sahibi olmak.

  5. Olgun ve asil davranış.

Kimseyi kırmamak, kişilerin hatırını saymak erdemli bir iştir. Hatır sayma bir çeşit iyiliktir. Bütün canlılarda iyiliğe karşı hürmet duygusu vardır. Suya atılan iyiliği balık bilmese de yaratıcı bilmektedir. O iyilik kesin olarak boşa gitmeyecektir.

Kimseyi kırmamak adına hakkın ve haklının ölçülerini de eğip bükmemek gerekmektedir.

Hak ile Menfaat Arasında

İnsanlarda hakkın hatırı ile menfaat arasında sıkışma meydana gelebilir. Böyle bir durumda zayıf insanlar menfaatini ön planda tutabilmektedir.

Menfaati ile hakkın hatırı çatıştığında hakkı tercih etmek büyüklüğün işaretidir. Büyük insanlar tercihlerini böyle durumlarda haktan yana kullanırlar. Hakkın hatırını hiçbir hatıra feda etmezler.

Hakkı çiğnemek basitliktir.

Kur’an-ı Kerim’de insanların bu durumuna dikkat çekilmekte ve şöyle denmektedir:

“Şüphesiz insan çok hırslı ve sabırsız olarak yaratılmıştır. Başı derde düştü mü sızlanır durur. Ama servet sahibi olunca da pinti kesilir.” (El-Mearic (70)/19-20-21)

Âyette geçen (helu’) kelimesi hırslı ve sabırsız olarak ifade edilmiştir. Devamındaki iki ayet bu kelimenin ne anlama geldiğini açıklamaktadır. Burada iki özellikten bahsedilmektedir.

Biri, başı derde düştü mü sızlanıp durmasıdır. Hayatını bir karamsarlık çemberi içine hapseder. Gülenin gülmesine, ağlayanın ağlamasına bozulur. Bazen kendini, bazen ilişkili olduğu çevresini yüz üstü bırakır. Bazen de işi biraz daha ileri götürüp haddini aşıp itiraz oklarını Allah’a göndermeye kalkar. Kaderini tenkit etmeye başlar. Başkasının hakkı ne kadar muhterem ve kutsal ise kişinin kendi hakkı da öyledir. Kendisine zarar verme hakkı yoktur.

Büyük insanlar, herkesin yere düştüğü anlarda ayakta kalmayı başaranlardır. Dostlarını ve yakınlarını terk etmeyenlerdir. Sıkıntılardan dolayı bağırıp çağırmak yerine çözüm üretmeye kalkar onlar. Bilirler ki ihtiyarlık ve ölümün dışında her derdin çaresi vardır. Bu peygamber öğüdünü hayat rehberi olarak benimserler. Allah kuluna kaldıramayacağı bir yükü yüklememiştir. O halde ihtiyarlık ve ölümün dışındaki her şeyin bir çözümü olmalıdır. İşte mutluluğun giriş kapısı bu anlayıştır.

Nimeti de, nikmeti de Allah vermektedir. O bizim sahibimizdir. Bizi en iyi o bilir. Hakkımızda en iyi kararı da o verir. Nimet veya külfet ne verdiyse ona razı olmak, itiraz etmemek bizim vazifemizdir.

Mutluluk kitabının besmelesi budur. Başımıza gelene gönül rahatlığı içinde razı olabilmek, gönül hoşluğu ile kabul edebilmektir. İster hoşa gitsin ister gitmesin.

Ne yâra ne ağyâra minnet etmemek, sadece nimetin asıl sahibine minnet edip şükretmektir.

Kimseyi kırmamanın içinde başkaları dahil olduğu gibi kendisi de dahil olmalıdır. Yani insan kendini de kırmamalı ve haddini aşmaya kalkmamalıdır.

Terbiyeli olmanın içinde haddini bilip haddinden tecavüz etmeme duygusu vardır. Kendine ve etrafına saygılı olmak hür olmak demektir. Yani kimseyi minnet altına almadığı gibi Allah’tan başkasının minneti altına da girmemektir. Asıl hür olma bu olmalıdır. En büyük hürriyet, Allah’tan başkasına kulluk etmemektir. Sadece ona kulluk edip ondan yardım istemektir.

Açık Kapıların Koruyuculuğu

İlk öğretmenliğe başladığım yıllarda bir büyüğüm bana şöyle bir tavsiyede bulunmuştu: Öğretmen veya idareci olarak bir bayanla konuşman gerektiği zaman kapını kesinlikle açık tut. Kapalı kapılar arkasında konuşmaya kalkma.

Bu seni büyük ölçüde şüphe ve ithamdan koruyacaktır. Otuz yılı aşan meslek hayatımda açık olmanın çok büyük faydasını gördüm. Kapalı rejimler nasıl bataklığa saplanmışsa kapalı işler de batağa saplanmaya mahkumdur. Açık davranışlar kötülüklerin önündeki en büyük engeldir. Kirli işlere dikkat edildiğinde hep kapalı kapılar ardında işlendiği görülecektir. Açık hareketler, hem inancın, hem vicdanın, hem kamuoyunun hem de hukukun denetimi altındadır. Kolay kolay kirli işlere bulaşamaz. Ne pislik çıkarsa hepsi ya kapalı hareketlerden veya kapalı kapılar arkasında işlenen hareketlerden çıkmaktadır.

Ali Sarıkaya

Adana'nın Saimbeyli İlçesi Çeralan Köyünde doğdu. İlkokulu köyünde, ortaokul ve Liseyi Konya İHL de okudu. 1976 da İstanbul Yüksek İslam Enstitüsünden mezun oldu. Milli Eğitimin çeşitli okullarında öğretmenlik ve idarecilik yaptı. Osmaniye'de yaşamaktadır. Osmaniye'de yerel… Devamı »

Bir yorum yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu