Zamanımızın en büyük nimetlerinden biri de haberleşme imkânlarının artmasıdır. Bir dostumuza selâm vermek, uzaktaki bir kardeşimizle kolayca haberleşmek, bir meseleyi istişare etmek için günlerce yol gitmeye artık lüzûm kalmıyor. Ancak her nimetin içinde bir imtihan, her kolaylığın ardında bir mesuliyet gizlidir. Çünkü mahremiyet (özel hayat) bugün en çok hücûm edilen bir değer hâline gelmiştir.
İşte bu yazıda, hepimizin çokça kullandığı WhatsApp ve Telegram gibi mesajlaşma vasıtalarının bazı mahsurlarına dikkat çekmek ve bunlara karşı daha sağlam bir alternatif olan Signal isimli uygulamayı tanıtmak niyetindeyim.
⚠️ WhatsApp ve Telegram Gerçekten Güvenli mi?
Bugün pek çok kişi “WhatsApp şifreli, kimse göremiyor” zannıyla yazışmalarını orada tutuyor. Ancak bu sadece zahirde görülen bir emniyettir. Gerçekte ise durum farklıdır:
- WhatsApp, artık hepimizin bildiği gibi Facebook’un (Meta’nın) elinde. Facebook denilen şirkete nice kere ceza verilmiş, çünkü kullanıcıların bilgilerini izinsiz topladığı tesbit edilmiş.
- WhatsApp, her ne kadar mesajların muhtevasını okumadığını iddia etse de, “meta veriler” dediğimiz dolaylı bilgileri (kiminle ne zaman konuştun, nereden bağlandın, kaç kere yazıştın gibi) topluyor. Bu bilgilerle adeta hayat haritan çıkarılıyor.
- Yeni eklenen “yapay zeka” (AI) özellikleri, mesajlarını analiz etme ve alışkanlıklarını takip etme kapısını daha da aralıyor. Gizli saklı ne varsa, algoritmalarla değerlendirmeye açılıyor.
- Telegram ise açık kaynaklı olsa da, tüm yazışmaları uçtan uca şifrelemiyor. Yani bir kısmı gerektiğinde okunabilir hâle geliyor. Ayrıca sakıncalı ve uygun olmayan gruplara da zemin sunuyor.
Velhasıl, bu gibi uygulamalar “emniyetlidir” dense de, mahremiyet açısından pek güvenilir değillerdir.
Peki Neden Signal?
Signal uygulaması, herhangi bir şirkete ait değil. Arka planında ne reklam firması var, ne şahsî bilgileri satmak isteyen sermaye.
Bu uygulama, Signal Foundation (Signal Vakfı) adlı, ticaret gayesi olmayan bir topluluk tarafından geliştirilmiştir.
Kurucularından biri, WhatsApp’ın da eski kurucularından Brian Acton‘dır. Acton, WhatsApp’ın Facebook’a satılmasından sonra, mahremiyetin zedelendiğini fark edip bu yeni, temiz ve şeffaf uygulamayı halkın hizmetine sunmuştur.
WhatsApp ile Mukayese
| Özellik | Signal | |
|---|---|---|
| Şifreleme | Var | Var |
| Meta verileri toplama | ✅ (toplar) | ❌ (toplamaz) |
| Reklam | Gelebilir (Meta) | ❌ Yok |
| Yapay zekâ analizi | ✅ (başladı) | ❌ Yok |
| Açık kaynak (şeffaflık) | ❌ Hayır | ✅ Evet |
| Mahremiyet | Şüpheli | En üst düzey |
WhatsApp’ı Silmek Şart mı?
Hayır, Signal’i kullanmak demek, WhatsApp’tan tamamen vazgeçmek demek değildir.
Bazı kardeşlerimiz iş, okul, dernek vs. sebeplerle WhatsApp’ı mecburen kullanmak zorunda olabilir. Bu durumda yapılması gereken:
Özel, mahrem, hassas yazışmalar ve resimler sadece Signal üzerinden yapılmalıdır.
WhatsApp ise zaruret hâlinde, sadece umumi yazışmalar için kullanılabilir.
Özel ve mahrem haberleşmelerimizi ise mutlaka daha emniyetli yollardan yapmaya gayret etmeliyiz. Çünkü mahremiyet, sadece şahsî bir mesele değil; aynı zamanda bir kul hakkı meselesidir. Başkalarının izni olmadan bilgilerinin açığa çıkmasına sebep olmak, bilmeden de olsa kul hakkına girmeye yol açabilir. Mahremiyete dikkat etmek, bir lüks değil; dinimizin emrettiği edep ve hak gözetmenin bir gereğidir.
Signal Uygulamasını Nasıl Kurabilirim? (Adım Adım Tarif)
-
Telefonundan uygulama mağazasına (Google Play veya App Store) gir. Alternatif, aşağıda vereceğim linke tıkla, o seni doğrudan telefonuna uygun uygulama mağazasına yönlendirecektir.
-
“Signal” yaz ve uygulamayı indir.
-
Kurulumdan sonra telefon numaranı yaz.
-
Gelen doğrulama kodunu gir.
-
Profil ismi ekle (mecburî değil ama kolaylık sağlar).
-
Açılan ekranda kalem tuşuna tıkla, Signal kullanıcısı olan dostlarını hemen göreceksin, onlarla yazışmaya başlayabilirsin.
Uygulama bağlantısı: https://signal.org/install
Son Söz
Eşya ve imkânlar, doğru niyetle kullanıldığında nimete dönüşür. Akıllı telefonlar da, şayet yerinde ve ölçülü kullanılırsa hayra vesile olabilir. Fakat eğer bizi mahremiyet ihlâline, zaman israfına ya da kalbi dağınıklığa sevk ediyorsa, o zaman nimet değil, bir imtihan kapısı olur. Bu sebeple telefonlarımızı da, tıpkı bir emanet gibi düşünmeli; hem vaktimizi hem de kalbimizi koruyarak kullanmaya gayret etmeliyiz.
Eğer Signal hakkında sorularınız varsa, aşağıya yorum bırakabilirsiniz. Zaten Signal´i kullananlardan iseniz, yorumlar kısmında tecrübelerinizi paylaşabilirsiniz.
Abdullah kardeşim, bu güzel ve faydalı malûmatları bizimle paylaştığın için teşekkür ederiz. Aslında, WhatsApp, bir ara Türkiye’de paralı olacaktı ve herkes şaşırıp, ondan kaçmaya çalıştı. Bu sağlam ve temiz olan Signale, ben de, herkesin girmesini tavsiye ederim.